(င)-တည်ဆောက်ပြီးနှစ်အနည်းငယ်အတွင်းပျက် စီးသွားသောဆည်မြောင်း၊ တာတမံများ အရေး ယူမှုများ ပြုလုပ်ပြီး ပျက်စီးမှုကြောင့် တောင်သူ လယ်သမားများ၏ နစ်နာမှုကို မည်ကဲ့သို့ဖြေရှင်း ပေးမည်ကို သိလိုခြင်း နှင့် စပ်လျဉ်းသည့် မေးခွန်း

စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန၊ ဆည်မြောင်း နှင့် ရေအသုံးချမှုစီမံခန့်ခွဲရေး ဦးစီးဌာနမှ စိုက်ပျိုးရေရရှိရေး၊ လယ်ယာမြေများ ရေကြီးနစ်မြုပ်မှု မှကာကွယ်ရေးအတွက် ဆည်မြောင်း စီမံကိန်းလုပ်ငန်များကို အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရွက် ပေးလျက်ရှိပါကြောင်း၊  လုပ်ငန်းများ မဆောင်ရွက်မီ မြေပြင်တိုင်းတာခြင်းလုပ်ငန်း၊ ဘူမိဗေဒ နှင့် ဇလဗေဒဆိုင်ရာ စူးစမ်းလေ့လာမှု လုပ်ငန်းများကို ပြီးပြည့်စုံအောင်ဆောင်ရွက်ရပါကြောင်း၊ စူးစမ်းလေ့လာမှုတွေအရ ဆောင်ရွက်ရန် ဖြစ်မြောက်နိုင်စွမ်းရှိပြီး ဒေသအတွက်အကျိုးဖြစ်ထွန်းရန် လိုအပ်သည့် ဒီဇိုင်းပုံစံပြုတွက်ချက်ပြီး လုပ်ငန်းကို အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရွက်ပေးလျက် ရှိပါကြောင်း၊ ဆည်မြောင်းစီမံကိန်း လုပ်ငန်း များ၏ သဘာဝအရ ငလျင်ကြော၊ ရာသီဥတုပြောင်းလဲ လာနိုင်မှုစသည့် သဘာဝဘေး အန္တရာယ်များ ကိုလည်း အဖက်ဖက်မှ တွက်ဆပြီး နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာများ စိစစ်သုံးသပ်မှုနှင့်အညီ ဆောင်ရွက်ရ သည့်လုပ်ငန်းများ ဖြစ်ပါကြောင်း၊  လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မမျှော်မှန်းနိုင်သည့် သဘောဝဘေးအန္တရာယ်များကြောင့် ထိခိုက်ပျက်စီးလာခဲ့ပါကလည်း၊ တာဝန်ယူ ထိန်းသိမ်းလျက် ရှိသည့် ဝန်ထမ်းများ၏အားနည်းချက်ကြောင့် တစ်စုံတစ်ရာထိခိုက်ပျက်စီးမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ပါက  ဌာနဆိုင်ရာရှေးဦးစုံစမ်းမှုနှင့် ဌာနဆိုင်ရာစစ်ဆေးခြင်းလုပ်ငန်းများကိုလည်း အဆင့်ဆင့် ဆောင်ရွက် ပါကြောင်း၊ ကျုံထော်ရေထိန်းတံခါးနှင့်ပတ်သက်ပြီး တာဝန်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များကိုလည်းအရေးယူ ဆောင်ရွက် ပြီးဖြစ်ပါကြောင်း၊ တစ်ဘက်မှလည်း လယ်ယာမြေများထိခိုက်ပြီး စိုက်ပျိုး၍မရခြင်း ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ပါက အခြား ဆက်စပ်သည့် ဌာနများနှင့်ပူးပေါင်းပြီး တောင်သူများ၏ ဘဝလိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်း ဆောင်ရွက် ပေးလျက် ရှိပါကြောင်း၊ ဌာနအနေဖြင့် သတ်မှတ်စံချိန်စံညွှန်းများ ပြည့်မီအောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ရေးအတွက် စီမံကိန်းလုပ်ငန်းများ စတင်သည်မှ ပြီးဆုံးအောင်မြင်သည်အထိ ဌာနမှာပြဋ္ဌာန်း ထားသည့် ပြည်သူ့လုပ်ငန်းငွေစာရင်းကိုဓဥပဒေ ၊ ပြည်သူ့လုပ်ငန်းဌာန ကိုဓဥပဒေ များ မှ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းသတ်မှတ်ချက်များနှင့်အညီ ထိန်းကျောင်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါကြောင်း၊ သတ်မှတ်ပြဋ္ဌာန်းထားသည့် အခြေခံစံနှုန်းစာအုပ်(Yellow Book)အရ ဆောင်ရွက်ရမည့်လုပ်ငန်းများ၏ တစ်ယူနစ်အလိုက် တည်ဆောက်ရေးပစ္စည်း လိုအပ်ချက်၊ ကုန်ကျငွေတွက်ချက်မှု၊ တည်ဆောက်ရေး ပစ္စည်းများနှင့် တည်ဆောက်မှုအရည်အသွေးများအပေါ် အမြဲမပြတ် ကြီးကြပ်စစ်ဆေးခြင်းနှင့် သက်ဆိုင်ရာဌာနတွင်း၊ ဗဟိုစာရင်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့၏ ပုံမှန်စစ်ဆေးမှုများနှင့် ခံယူဆောင်ရွက်ရသည့် အနေအထားမျိုး ကြပ်မတ်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါကြောင်း၊ ယခင်အဆက်ဆက်တည်ဆောက်ပြီးသည့် ဆည်၊ တမံများ ထိခိုက်ပျက်စီးမှုများအ‌ခြေအနေသည် ယခုအချိန် ကမ္ဘာကြီး၏ ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှု ဖြစ်စဉ်နှင့်အတူ မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် သဘာဝဘေးဒဏ်ခံစားလာမှု ရှိခဲ့သည့်အလျောက် အထိအခိုက် ခံရမှုများ အထိုက်အလျောက်ရှိလာခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါကြောင်း၊

မွန်ပြည်နယ်၊ ကျုံထော်ရေတံခါးဖြစ်စဉ်နှင့် ဥပမာပေးပြီး ရှင်းလင်းတင်ပြပေးမည်ဖြစ်ပါကြောင်း၊  မွန်ပြည်နယ်၊ ပေါင်မြို့နယ်အတွင်း လယ်ယာမြေများ ပင်လယ်ဒီရေ ဝင်ရောက်ပြီး ရေကြီးနစ်မြုပ်မှု နှစ်စဉ်ကြုံတွေ့ရသည့် အတွက် လယ်ယာမြေနှင့်သီးနှံများ ထိခိုက်ပျက်စီးမှုရှိမှုအပေါ် ကျုံထော် ရေထိန်း တံခါးကို ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် တည်ဆောက်ခဲ့ပါကြောင်း၊  ၎င်းကာလ အစိုးရ၏ မူဝါဒ လမ်းညွှန်ချက်အရ တည်ဆောက်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါကြောင်း၊ ကျုံထော်ရေတံခါး တည်ဆောက်ပြီးချိန် ၂၀၀၄ ခုနှစ် ရေထိန်းတံခါးသည် ပင်လယ်ကမ်းမှ ပေ ၆၆၀၀ ခန့်ကွာဝေး ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် စတင်ပြီး ပင်လယ်ရေစီးကြောင်း ပြောင်းလဲ တိုက်စားမှုနှင့်အတူ ဖြစ်ပေါ်လာသည့် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်အရ ၂၀၀၉ ခုနှစ် မေလတွင် ပင်လယ်ကမ်းပြိုမှုနှင့်အတူ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပြီး၊ ကျုံထော် ရေတံခါး တည်ဆောက်မှု တွင် လယ်ယာမြေများ ရေကြီးနစ်မြုပ်ခြင်းနှင့် ရေငန်ဝင်ရောက်ခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးနိုင်ခဲ့သော်လည်း ရေတံခါးမရှိသည့်အတွက် ၂၀၀၉ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း ကာလများတွင် ရေငန်များဝင်ရောက်မှုကြောင့် လယ်မြေအချို့ထိခိုက်ပျက်စီးမှုဖြစ်ပေါ်ခဲ့ခြင်းသည် တည်ဆောက်သူများ၏ပေါ့လျော့မှု၊ နည်းစနစ် မမှန်ကန်မှု တို့ကြောင့် လယ်မြေများထိခိုက်ပျက်စီးမှုအခြေအနေထက် ရှောင်လွှဲ၍မရသော သဘာဝ ဘေးဒဏ် အကျိုးဆက်ကြောင့်ဖြစ်ခဲ့သောအနေအထားဖြစ်ပါကြောင်း ၊

ဆည်မြောင်းနှင့် ရေအသုံးချမှုစီမံခန့်ခွဲရေးဦးစီးဌာနအနေဖြင့် လက်ရှိဌာန၏လုပ်ငန်းများအရ စိုက်ပျိုး ရေရရှိရေးနှင့် ရေဘေးကာကွယ်ရေးစီမံကိန်းအသစ်များကို စီမံကိန်းဆောင်ရွက်ရန် ဖြစ်မြောက် နိုင်စွမ်းရှိ/မရှိ လိုအပ်သည့် စူးစမ်းတိုင်းတာလေ့လာမှုလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ခြင်း၊ စီမံကိန်း ဆောင်ရွက်ရန် ဖြစ်မြောက်နိုင်စွမ်း ရှိမည်ဆိုပါက နောင်ရေရှည်တည်တံ့ပြီး အကျိုးစီးပွားဖြစ်ထွန်းနိုင် ရေးအတွက် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များ၏သက်ရောက်မှုများကို ကြိုတင် ထည့်သွင်းစဉ်းစားပြီး ဒီဇိုင်းပြု တွက်ချက်ခြင်း၊ ဒေသ၏လိုအပ်ချက်နှင့်လိုက်လျောညီထွေမှုရှိပြီး ရှိရင်းစွဲသဘာဝပတ်ဝန်းကျင် အရင်းအမြစ်များနှင့် ပြည်သူများ၏ လူမှုစီးပွားဘဝများ ထိခိုက် နိုင်ခြင်းရှိ/မရှိ ဆန်းစစ်လေ့လာခြင်းကို အထူးအလေးထားပြီး တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှုများနှင့် စီမံဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါကြောင်း ဖြေကြားခဲ့ပါသည်။

ဒေါ်မာမာခိုင်(သထုံမဲဆန္ဒနယ်)မှ ဆက်စပ်မေးခွန်းမေးမြန်းပါသည်။

သထုံမြို့နယ်မှ ပျက်စီးခဲ့သည့် လယ်မြေနေရာများနှင့်ပတ်သက်ပြီး မည်သည့်အချိန်တွင် အမြန်ဆုံး ပြန်လည်ပြီး ဆောင်ရွက်ပေးနိုင်မည်ဆိုသည်ကိုသိလိုပါကြောင်း ဆက်စပ်မေးခွန်း မေးမြန်းပါသည်။

စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့် ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန၊ဒုတိယဝန်ကြီး ဦးလှကျော်

ဒေသခံပြည်သူများ၏ လက်ရှိအခြေအနေတွင် လယ်ယာမြေကဏ္ဍ စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်မှု အတွက် လိုအပ်ချက်ရှိသည့် ရေဘေးကာကွယ်ရေးရေထိန်းတံခါးကို ထပ်မံတည်ဆောက်ရန်အတွက် ဆန္ဒရှိ သည့်အလျောက် စူးစမ်းလေ့လာမှုလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်နေပြီး စူးစမ်းလေ့လာမှုလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ပြီးသည့်နောက် ဖြစ်မြောက်နိုင်မှု Facibility Study အရ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကလည်း ကာကွယ်နိုင်ရေးနှင့် တစ်ဘက်မှလည်း နည်းပညာပိုင်းအရ အားနည်းချက်မရှိအောင် အကောင် အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါကြောင်း ဆက်စပ်မေးခွန်းအားဖြေကြားခဲ့ပါသည်။