(င)-ကိုရီးယား-မြန်မာချစ်ကြည်ရေး ရန်ကုန်-ဒလတံတားစီမံကိန်းကို အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရွက်ရာတွင် မည်သည့်အတွက်ကြောင့် နှောင့်နှေးကြန့်ကြာနေရကြောင်းနှင့် မည်သည့်အချိန်တွင် ဆောက်လုပ်ရေး လုပ်ငန်းများ မည်ကဲ့သို့ဆောင်ရွက်မည်ကို သိလိုခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်းသည့်မေးခွန်း

ကိုရီးယား-မြန်မာချစ်ကြည်ရေး ရန်ကုန်-ဒလတံတား တည်ဆောက်ရေးနှင့် ပတ်သက်၍ တံတား၏ ပင်မတံတားခန်း ဖွင့်အကျယ် ၃၂၀ မီတာမှ ၃၇၀ မီတာသို့ ပြောင်းလဲတည်ဆောက်ရန်အတွက် ၂၄-၇-၂၀၁၈ ရက်နေ့တွင်ပြုလုပ်သော စီးပွားရေးရာကော်မတီ အစည်းအဝေးအမှတ်စဉ် (၁၂/၂၀၁၈) နှင့် ၂၅-၇-၂၀၁၈ ရက်နေ့တွင်ပြုလုပ်သော ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ အစည်းအဝေးအမှတ်စဉ် (၁၃/၂၀၁၈) တို့မှ အတည်ပြုထားပြီးဖြစ်သည့်အတွက် မကြာခင် စတင်တည်ဆောက်တော့မည့် တံတားစီမံကိန်းကြီး ဖြစ်ပါကြောင်း၊ ထိုတံတားကို ၂၀၁၂ ခုနှစ်နှင့် ၂၀၁၅ ခုနှစ်ကြားတွင် တည်ဆောက်ရန်အတွက် ကိုရီးယားမှ ပညာရှင်များ၊ ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန၊ တပ်မတော် (ရေ)၊ ထို့နောက် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့၊ ရန်ကုန်မြို့တော် စည်ပင်သာယာရေးကော်မတီ စသည်ဖြင့် ဌာနပေါင်းစုံပါဝင်ပြီး ၂၀၁၂ ခုနှစ်နှင့် ၂၀၁၅ ခုနှစ်ကြားတွင် ညှိနှိုင်းပြီး အကြိမ်ကြိမ် ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးဆုံးဖြတ်ချက်များမှ အကျယ် ၃၂၀ မီတာနှင့် အမြင့် ၄၉ မီတာ ဆုံးဖြတ်ပြီး ပုံစံထုတ်တည်ဆောက်ရန်အတွက် ကြေညာခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါကြောင်း၊ သို့သော် လွန်ခဲ့သည့် တစ်နှစ်ခန့်မှစပြီး ဒလတံတားတည်ဆောက်ရေး စီမံကိန်းနှင့်ပတ်သက်ပြီး မြန်မာ့စက်မှုဆိပ်ကမ်း (MIP) က ဦးဆောင်ပြီး အခြားပုဂ္ဂလိကဆိပ်ကမ်းငါးခုမှ တံတားတည်ဆောက်ရေးနှင့်ပတ်သက်ပြီး ပြန်လည်သုံးသပ် ပေးပါရန် ကန့်ကွက်လွှာကို နိုင်ငံတော်အစိုးရထံသို့ တင်ပြခဲ့ကြပါကြောင်း၊ အဆိုပါကန့်ကွက်လွှာ တင်ပြလာရခြင်း အကြောင်းအရင်းမှာ တံတားတည်ဆောက်ခြင်းမပြုဘဲနှင့် ဥမင်လှိုဏ်ခေါင်း တည်ဆောက်ရန် တင်ပြခြင်းဖြစ်ပြီး တင်ပြကန့်ကွက်မှုအပေါ် ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့တို့မှ အသေးစိတ်ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းခဲ့ကြပါကြောင်း၊

ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့် ဥမင်လှိုဏ်ခေါင်း ဖောက်လုပ်ရန်အတွက် ၂၀၀၈-၀၉ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်မှစပြီး ကိုရီးယားနိုင်ငံ (KOICA)၏ အကူအညီဖြင့် Feasibility Study ပဏာမ ကြိုတင်ဖြစ်မြောက်နိုင်စွမ်း လေ့လာဆန်းစစ်မှုကို Tunnel ဖောက်လုပ်ရန်အတွက် FS ဆောင်ရွက်ခဲ့သည့် နေရာတွင် ရန်ကုန်မြစ်ကြမ်းပြင်၏ အောက်ခံမြေသားသည် အလွန်ပျော့သည့်အတွက် ဥမင်လှိုဏ်ခေါင်း တူးမယ်ဆိုပါက မြစ်ကြမ်းပြင်အောက်ကို အနက်ပေပေါင်းများစွာ တူးရမည်ဖြစ်ပြီး ကုန်ကျစရိတ်အနေနှင့် လည်း တံတားတည်ဆောက်မည့် ကုန်ကျစရိတ်ထက် လေးဆလောက်ပိုမိုကုန်ကျမည်ဖြစ်ပါကြောင်း၊ ၎င်းအပြင် ပြောင်းရွှေ့ရမည့် တိုက်တာအိမ်ခြေများလည်းရှိသည့်အတွက် Feasible မဖြစ်သောကြောင့် ထိုအချက်များကို တွေ့ရှိရပါကြောင်း၊ အကယ်၍ ထိုသို့မတူးဘဲ မြေအောက်တွင် Bored Pile များတူးပြီး ထို Bored Pile များပေါ်သို့ Tunnel  တင်ထားသည့် Submerge ရေတိမ် ဥမင်လှိုဏ်ခေါင်းအမျိုးအစား တည်ဆောက်မည်ဆိုလျှင်လည်း မြစ်၏ရန်ကုန်ဘက်ကမ်းနှင့် ဒလဘက်ကမ်းတွင်ရှိသည့် လူနေ အဆောက်အအုံများ ဖျက်သိမ်းရမည်ဖြစ်နေသည့်အတွက် Feasible မဖြစ်သည်ကို တွေ့ရပါကြောင်း၊ ထို့အပြင် ကုန်ကျစရိတ်အနေနှင့်လည်း တံတားတည်ဆောက်သည်ထက် အဆပေါင်းများစွာ ကုန်ကျမည်ဖြစ်သည့်အတွက် တံတားတည်ဆောက်ရန် မိမိတို့ပြန်လည် တင်ပြခဲ့ပါကြောင်း၊ အဆိုပါတင်ပြချက်အပေါ် မြန်မာ့ဆိပ်ကမ်းအာဏာပိုင်မှ ရေလမ်းကင်းလွတ်အကျယ် ပိုမိုရရှိစေရန်အတွက် စဉ်းစားရွေးချယ်ပေးနိုင်ပါရန် ထပ်မံတင်ပြလာပါကြောင်း၊ ၃၂၀ မီတာထက် ပိုပြီးကျယ်သည့် ခန်းဖွင့်များ၊ ဖြစ်နိုင်လျှင် ရေလယ်တွင် တိုင်မစိုက်သည့် ခန်းဖွင့်မျိုးများ စဉ်းစားပေးပါဆိုပြီး မြန်မာ့ဆိပ်ကမ်း အာဏာပိုင် တင်ပြလာသည့်အတွက် သက်ဆိုင်ရာဝန်ကြီးဌာနသုံးခုနှင့် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့တို့ ညှိနှိုင်းပြီး ရေရှည်အကျိုးရှိနိုင်မည့် တံတားတည်ဆောက်ရေးအစီအမံများ ထွက်ပေါ်လာသည်အထိ ထပ်မံဆွေးနွေးညှိနှိုင်းရန် နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးမှ လမ်းညွှန်မှုပြုခဲ့ပါကြောင်း။ နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး၏ လမ်းညွှန်ချက်နှင့်အညီ အချိန်ယူ၍ အကြိမ်ကြိမ်ထပ်မံညှိနှိုင်းဆွေးနွေးချက်များအရ နောက်ဆုံးတွင် ယခုပင်မတံတား၏ ခန်းဖွင့်အကျယ် ၃၂၀ မီတာမှ ၃၇၀ မီတာသို့ ပြောင်းလဲဆောင်ရွက်ရန် သဘောတူညီခဲ့ကြပြီး မီတာ ၅၀ ထပ်တိုးတည်ဆောက်ရန် အားလုံးသဘောတူ လိုက်ပါကြောင်း၊ တံတားဒီဇိုင်းကို ပင်မတံတားခန်းဖွင့်အကျယ် ၃၇၀ မီတာဖြင့် Cable Stayed Bridge တည်ဆောက်ရန် အတည်ပြုဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြပြီး ဖြစ်ပါကြောင်း၊

တံတားတည်ဆောက်ရေး စီမံကိန်းအတွက် ချေးငွေစာချုပ် (Loan Agreement) က ၂၀၁၆ ခုနှစ်ကတည်းက Effective ဖြစ်နေပါကြောင်း၊ Main Span တိုးမြှင့်ပြောင်းလဲထားမှုကြောင့် မိမိတို့အနေနှင့် မူလ Loan ထက် အမေရိကန်ဒေါ်လာသန်း ၂၀ ထပ်မံလိုအပ်လာမည် ဖြစ်ပါကြောင်း၊ အဆိုပါလိုအပ်ငွေကို ကိုရီးယားပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံမှ ချေးငွေချေးငှားခွင့်ရရှိရေးအတွက် ၇-၈-၂၀၁၈ ရက်နေ့တွင် စီမံကိန်းနှင့်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ငွေတိုက်ဦးစီးဌာန၊ ဆောက်လုပ်ရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် Korea Exim Bank တို့ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ပါကြောင်း၊ ဆွေးနွေးဆုံးဖြတ်သည့် အချက်များကိုလည်း ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံသံရုံးမှ ကိုရီးယားသမ္မတနိုင်ငံ Ministry Of Strategy and Finance သို့ ဆက်လက်ပေးပို့ထားပြီး ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးနေသည့် အဆင့်ဖြစ်ပါကြောင်း၊ ယခုအခါ ကိုရီးယားသမ္မတ နိုင်ငံတွင် Ministry Of Strategy and Finance နှင့် Korea Exim Bank တို့မှ အမေရိကန်ဒေါ်လာသန်း ၂၀ ချေးငွေထပ်မံတိုးမြှင့် ချေးပေးနိုင်ရေးကိစ္စကို ညှိနှိုင်းသုံးသပ် ဆွေးနွေးလျက်ရှိကြောင်း၊ ကိုရီးယားဘက်မှ သဘောတူညီချက်ရပြီးလျှင် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်သို့ ချေးငွေထပ်တိုးပေးရန် ထပ်မံတင်ပြအတည်ပြုချက် ရယူနိုင်ရေးအတွက် စီစဉ်ဆောင်ရွက်သွားမည် ဖြစ်ပါကြောင်း၊ တံတားတည်ဆောက်မှု ကြန့်ကြာနေရခြင်းမှာ ယခုကဲ့သို့ တံတား Design ပြောင်းလဲ တည်ဆောက်မှုကြောင့် လိုအပ်သည့် လုပ်ငန်းစဉ်များကို အဆင့်ဆင့်ခွင့်ပြုချက် ရယူညှိနှိုင်းနေရသည့် အတွက်ကြောင့်သာ ဖြစ်ပါကြောင်း၊

ကိုရီးယား-မြန်မာချစ်ကြည်ရေး ရန်ကုန်-ဒလတံတား တည်ဆောက်ရေးစီမံကိန်းနှင့်ပတ်သက်၍ ပင်မတံတား၏ ခန်းဖွင့်အကျယ် ၃၂၀ မီတာမှ ၃၇၀ မီတာသို့ ပြင်ဆင်ပြောင်းလဲ ရသည့်အတွက် ထပ်မံလိုအပ်သော အမေရိကန်ဒေါ်လာသန်း ၂၀ ချေးယူရရှိနိုင်ရေးကိစ္စကို နှစ်နိုင်ငံညှိနှိုင်းဆွေးနွေး နေစဉ်ကာလအတွင်းတွင် တံတားတည်ဆောက်ရေး လုပ်ငန်းများ နှောင့်နှေးကြန့်ကြာမှု မရှိစေရန်အတွက် ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလမကုန်မီတွင် ဆောင်ရွက်၍ရသည့် တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းများကို ယခုပြည်သူများ မျှော်လင့်နေသည်မှာ တံတားကြီးကို စတင်တည်ဆောက်ရန် ဖြစ်ပါကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် မိမိတို့ညှိနှိုင်းရမည့် ရေလယ်ခန်းဖွင့်များ၊ ပင်မတံတားစီမံကိန်းများကိုထားပြီး ဆောက်လို့ရသည့် အပိုင်းများအားလုံးကို ဒီဇင်ဘာလမကုန်မီတွင် စတင်အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်သွားမည် ဖြစ်ပါကြောင်း ပြန်လည်ဖြေကြားခဲ့သည်။